اصطلاحات ترجمه
مقاله توسط مدیر سایت تأیید شد
عصر زبان
تاریخ انتشار: 17 جولای 2016
آخرین بروزرسانی: 20 آگوست 2021
در این بخش می توانید لیست جامع اصطلاحات جامع ترجمه را مشاهده نمایید. کلید واژه های به کار رفته در این لیست به طور کامل تدوین شده و در صورت افزوده شدن واژه و اصطلاح جدید کارشناسان واحد تحقیق و توسعه موسسه عصر زبان بلافاصله آن را به لیست اضافه خواهند نمود. منبع مورد استفاده اصلی کتاب فرهنگ توصیفی اصطلاحات مطالعات ترجمه نوشته شاتلورت و کاوی می باشد که به همت خانم دکتر فرزانه فرح زاد، غلامرضا تجویدی و مزدک بلوری ترجمه و معادل نویسی شده است.
مدرسه ترجمه عصر زبانجایی برای اهالی ترجمه و مترجمی…
مدرسه ترجمه عصر زبان
جایی برای اهالی ترجمه و مترجمی…
از کلیه پژوهشگران حوزه مطالعات ترجمه، مترجمان ایرانی و کلیه علاقمندان این زمینه علمی تقاضا می شود در صورتی که اصطلاحی بجز موارد درج شده را در اختیار دارند از طریق فرم تماس با ما آنها را اعلام نمایند.
| ردیف | معادل فارسی | برابر انگلیسی |
|---|---|---|
| 1 | آوانویسی | Transcription |
| 2 | ابهام زدایی معنایی | Semantic Disambiguation |
| 3 | اثبات پذیری | Verifiability |
| 4 | اصل (عدم باقیمانده) | No Leftover Principle |
| 5 | اصل کمینه بیشینه | Minimax Principle |
| 6 | اطلاعات اضافی | Hyperinformation |
| 7 | اعتراض | Protest |
| 8 | اقتباس | Adaptation |
| 9 | امانت داری | Loyalty |
| 10 | امانت داری پویا | Dynamic Fidelity |
| 11 | امانت داری تاریخی | Historical Fidelity |
| 12 | امانت داری تاویلی | Exegetical Fidelity |
| 13 | امانت داری تعلیمی | Didactic Fidelity |
| 14 | انتقال | Transfer |
| 15 | انجمن بین المللی مترجمان | F.I.T.(International Federation of Translators) |
| 16 | انجمن بین المللی مترجمان شفاهی همایشی | A.I.IC(Association Internationale des Interpretes de Conference) |
| 17 | انسجام | Coherence |
| 18 | انتطباق/سازگار کردن | Adjustment |
| 19 | انکسار | Refraction |
| 20 | اوبرستزن | Ubersetzen |
| 21 | ترجمه کتبی | Written Translation |
| 22 | بار ارتباطی | Communication Load |
| 23 | بار اطلاعاتی | Information Load |
| 24 | بازسازی | Restructuring |
| 25 | گشتار | Transformation |
| 26 | گشتار روساخت گرا | Forward Transformation |
| 27 | بازگویی | Rephrasing |
| 28 | بازنویسی | Rewriting |
| 29 | بانک های اصطلاح | Term Banks |
| 30 | بانک های داده های اصطلاح شناختی | Terminological Data Banks |
| 31 | برج بابل | Babel،Tower Of |
| 32 | برداشت | Interpretation |
| 33 | بسندگی | Adquancy |
| 34 | بن ترجمه | Transeme |
| 35 | بن متن / واحد متن | Texteme |
| 36 | بن مجموعه / واحد مجموعه | Repertoreme |
| 37 | بیانیه نایروبی | Nairobi declaration |
| 38 | توصیه نامه نایروبی | Nairobi Recommendation |
| 39 | پذیرفتگی | Acceptability |
| 40 | پس ویرایش | Post-editing |
| 41 | پیش متن | Prototext |
| 42 | پیش ویرایش | Pre-editing |
| 43 | پیکره ها | Corpora(Singular Corpus) |
| 44 | پیکره های چند زبانه | Multilingual Corpora |
| 45 | پیکره های دو زبانه | Bilingual Corpora |
| 46 | پیکره های مقایسه پذیر/ مقایسه ای | Comparable Corpora |
| 47 | پیکره های موازی | Parallel Corporal |
| 48 | پیکره های دو زبانه | Bilingual Corpora |
| 49 | پیوند فرهنگی | Cultural Transplantation |
| 50 | تبدیل درون نظام | Intra-system Shift |
| 51 | تبدیل ساختار | Structure Shift |
| 52 | تبدیل سطح | Level Shift |
| 53 | تبذیل طبقه | Class Shift |
| 54 | تبدیل مقوله | Category Shift |
| 55 | تبدیل منفی | Negative Shift |
| 56 | تبدیل واحد | Unit Shift |
| 57 | تبدیل ها | Shifts |
| 58 | تبدیل های بیان | Shifts of Expression |
| 59 | تحلیل | Analysis |
| 60 | تخصیص(مدلاسیون) | Specification or Modulation |
| 61 | ترجمه | Translation |
| 62 | ترجمه | (Translation (German |
| 63 | فرایند ترجمه | Process of Translation |
| 64 | ترجمه آزاد | Free Translation |
| 65 | ترجمه آشکار | Overt Translation |
| 66 | ترجمه آینده نگر | Prospective Translation |
| 67 | ترجمه ابزاری | Instrumental Translation |
| 68 | ترجمه ارتباطی | Communicative Translation |
| 69 | ترجمه اصطلاحی | Idiomatic Translation |
| 70 | رویکرد اصطلاحی | Idiomatic Approach |
| 71 | ترجمه افزایی | Overtranslation or Over-translation |
| 72 | ترجمه افقی | Horizontal Translation |
| 73 | ترجمه اولیه | Primary Translation |
| 74 | ترجمه بدیع زبانی | Linguistically Creative Translation |
| 75 | ترجمه بنیادین | Radical Translation |
| 76 | ترجمه بومی ساز | Domesticating Translation |
| 77 | بومی سازی | Domestication |
| 78 | ترجمه به کمک ماشین | Machine-aided Translation (MAT) |
| 79 | ترجمه به کمک رایانه | Computer-aided Translation |
| 80 | ترجمه به یاری رایانه | Computer-assisted Translation |
| 81 | ترجمه انسانی به کمک ماشین | Machine aided Human Translation |
| 82 | ترجمه به یاری ماشین | Machine-assisted Translation |
| 83 | ترجمه به مثابه فرایندی صنعتی | Industrial Process,Translation as |
| 84 | ترجمه به منزله تصمیم گیری | Decision-making,Translation |
| 85 | ترجمه بی قافیه | Blank Verse Translation |
| 86 | ترجمه بیگانه ساز | Foreignizing Translation |
| 87 | ترجمه اقلیت ساز | Minoritizing Translation |
| 88 | ترجمه بینازبانی | Interlingual Translation |
| 89 | ترجمه بینا زمانی | Intertemporal Translation |
| 90 | ترجمه بین زمانی | Cross-temporal Translation |
| 91 | ترجمه بینانشانه ای | Intersemiotic Translation |
| 92 | استحاله / ترجمه صامت | Transmutation |
| 93 | ترجمه پذیری | Translatability |
| 94 | ترجمه پرحاشیه | Thick Translation |
| 95 | ترجمه پژوهی | Traductology |
| 96 | ترجمه تاویلی | Exegetic Translation |
| 97 | ترجمه تحت اللفظی | Literal Translation |
| 98 | ترجمه تخصیصی | Particularizing Translation or Particularization |
| 99 | ترجمه تعمیمی | Generalizing Translation |
| 100 | تعمیم | Generalization |
| 101 | ترجمه ثانویه | Secondary Translation |
| 102 | ترجمه جدلی | Polemical Translation |
| 103 | ترجمه جوهرکلام | Gist Translation |
| 104 | ترجمه چکیده | Abstract Translation |
| 105 | ترجمه چند مرحله ای | Multi-Stage Translation |
| 106 | ترجمه خدماتی | Service Translation |
| 107 | ترجمه خطی / ترجمه نویسه ای | Graphological Translation |
| 108 | ترجمه درون زبانی | Intralingual Translation |
| 109 | عبارت بندی مجدد | Rewording |
| 110 | ترجمه دستوری | Grammatical Translation |
| 111 | ترجمه دقیق | Close Translation |
| 112 | ترجمه دیداری | Sight Translation |
| 113 | ترجمه زبانی | Linguistic Translation |
| 114 | رویکرد زبانی | Linguistic Translation |
| 115 | ترجمه زنجیره ای | Serial Translation |
| 116 | ترجمه زیبایی شناختی-شعری | Aesthetic - Poetic Translation |
| 117 | ترجمه شفاهی | Interpreting |
| 118 | ترجمه شفاهی امدادی | Relay Interpreting |
| 119 | ترجمه شفاهی برای اقلیت ها | Community Interpreting |
| 120 | ترجمه شفاهی رو در رو | Dialogue Interpreting |
| 121 | ترجمه شفاهی برای خدمات عمومی | Public Service Interpreting |
| 122 | ترجمه شفاهی پیاپی | Consecutive Interpreting |
| 123 | ترجمه شفاهی دادگاهی | Court Interpreting |
| 124 | ترجمه شفاهی رابطه مدار | Liaison Interpreting |
| 125 | ترجمه شفاهی دو سویه | Bilateral Interpreting |
| 126 | ترجمه شفاهی زبان اشاره | Signed Language Interpreting |
| 127 | ترجمه شفاهی نجوایی | Whispered Interpreting |
| 128 | ترجمه شفاهی همایشی | Conference Interpreting |
| 129 | ترجمه شفاهی همزمان | Simultaneous Interpreting |
| 130 | ترجمه شناسی | Translatology |
| 131 | ترجمه عمودی | Vertical Translation |
| 132 | ترجمه غیرمستقیم | Indirect Translation |
| 133 | ترجمه واسطه ای | Intermediate Translation |
| 134 | ترجمه میانجی | Mediated Translation |
| 135 | ترجمه مجدد | Retranslation |
| 136 | ترجمه دست دوم | Second-Hand Translation |
| 137 | ترجمه فرهنگی | Cultural Translation |
| 138 | رویکرد فرهنگی | Cultural Translation |
| 139 | ترجمه قافیه دار | Rhymed Translation |
| 140 | ترجمه قوم نگاشتی | Ethnographic Translation |
| 141 | ترجمه کاذب | Pseudotranslation |
| 142 | ترجمه کامل | Full Translation |
| 143 | ترجمه کاهی | Undertranslation |
| 144 | ترجمه کلی | Total Translation |
| 145 | ترجمه کلیدواژه ای | Keyword Translation |
| 146 | ترجمه گذشته نگر | Retrospective Translation |
| 147 | ترجمه گزینشی | Selective |
| 148 | ترجمه گونگی | Translationese |
| 149 | زبان سوم | Third Language |
| 150 | ترجمه لغوی | Gloss Translation |
| 151 | ترجمه ماشینی | Machine Translation |
| 152 | ترجمه خودکار | Automatic Translation |
| 153 | ترجمه ماشینی خواننده-مدار | Reader-oriented Machine Translation |
| 154 | ترجمه ماشینی نویسنده-مدار | Writer-oriented Machine Translation |
| 155 | ترجمه محدود | Restricted Translation |
| 156 | ترجمه مستقیم | Direct Translation |
| 157 | ترجمه مستند | Documentary Translation |
| 158 | ترجمه مطلق | Absolute Translation |
| 159 | ترجمه معکوس | Back-translation |
| 160 | ترجمه معنایی | Semantic Translation |
| 161 | ترجمه مفهوم به مفهوم | Sense-for-sense Translation |
| 162 | ترجمه مقید-به-مرتبه | Rank-bound Translation |
| 163 | ترجمه منظور شناختی | Pragmatic Translation |
| 164 | رویکرد منظور شناختی | Pragmatic Approach |
| 165 | ترجمه موازی | Parallel Translation |
| 166 | ترجمه میان خطی | Interlinear Translation |
| 167 | ترجمه میان سطری | Interlineal Translation |
| 168 | ترجمه نامقید | Unbounded Translation |
| 169 | ترجمه ناموازی | Oblique Translation |
| 170 | ترجمه نسبی | Partial Translation |
| 171 | ترجمه نموداری | Diagrammatic Translation |
| 172 | ترجمه نهان | Covert Translation |
| 173 | ترجمه واج شناختی | Phonological Translation |
| 174 | ترجمه واجی | Phonemic Translation |
| 175 | ترجمه هم آوا | Homophonic Translation |
| 176 | ترجمه وارونه | Inverse Translation |
| 177 | ترجمه واژگانی | Lexical Translation |
| 178 | ترجمه واژه به واژه | Word-for-word Translation or Word-by-word Translation |
| 179 | ترجمه وزن دار | Metrical Translation |
| 180 | ترجمه و نظریه بازی | Games,Translation and the Theory of |
| 181 | ترجمه همپوش | Overlapping Translation |
| 182 | ترجمه نسبتا همپوش | Partially-Overlapping Translation |
| 183 | ترجمه همراه با بازسازی | Reconstructions, Translation with |
| 184 | ترجمه هنجارشکن | Abusive Translation |
| 185 | ترجمه یکپارچه | Integral Translation |
| 186 | تصحیح پذیری | Correctability |
| 187 | تصریح | Explicitation |
| 188 | تعادل پویا | Dynamic Equivalence |
| 189 | تغادل | Equivalence |
| 190 | تعادل ترجمه ای | Translation Equivalence |
| 191 | تعادل جانشینی | Paradigmatic Equivalence |
| 192 | تعادل زبانی | Linguistic Equivalence |
| 193 | تعادل سبکی | Stylistic Equivalence |
| 194 | تعادل ترجمه ای | Translational Equivalence |
| 195 | تعادل صوری | Formal Equivalence |
| 196 | تناظر صوری | Formal Correspondence |
| 197 | تعادل متنی | Textual Equivalence |
| 198 | تعادل نقشی | Functional Equivalence |
| 199 | تعدیل | Modification |
| 200 | تعمیم | Generalization |
| 201 | مدلاسیون/تعمیم | Modulation / Generalization |
| 202 | تغییرناپذیری | Invariance |
| 203 | تقلید | Imitation |
| 204 | تناظر | Correspondance |
| 205 | تناظر صوری | Formal Correspondence |
| 206 | توانش | Competence |
| 207 | توفیق | Success |
| 208 | جابجایی | Transposition |
| 209 | جابجایی فرهنگی | Cultural Transposition |
| 210 | جابه جایی دستوری | Grammatical Transposition |
| 211 | جایگزینی فرهنگی | Cultural Substitution |
| 212 | جبران | Compensation |
| 213 | جهانی های ترجمه | Universals of Translation |
| 214 | جهت ترجمه | Direction of Translation |
| 215 | جهت مندی / سویگی | Directionality |
| 216 | جهش | Mutation |
| 217 | حرف نویسی | Transliteration |
| 218 | حرکت هرمنوتیک | Hermeneutic Motion |
| 219 | حشو | Redundancy |
| 220 | حمایت | patronage |
| 221 | خلاء ها | Voids |
| 222 | خلاء های معنایی | Semantic Voids |
| 223 | فضاهای خالی | Blank Spaces |
| 224 | جاهای خالی | Gaps |
| 225 | خود برگردان | Autotranslation |
| 226 | خویش برگردان | Self Translation |
| 227 | دامنه افتراق | Degree of Differentiation |
| 228 | دامنه دقت | Degree of Precision |
| 229 | دگرگویی | Paraphrase |
| 230 | دوبله (گفتار گردانی) | Dubbing |
| 231 | رمز سوم | Third Code |
| 232 | زبان فرعی | Sublanguage |
| 233 | زبان کنترل شده | Controlled Langauge |
| 234 | زبان گیرنذه | Receptor Language |
| 235 | زبان مبدا | (Source Language (SL |
| 236 | زبان محوری | Pivot Language |
| 237 | زبان مقصد / زبان هدف | (Target Language (TL |
| 238 | زبان ناب | Pure Language |
| 239 | لوگوس | Logos |
| 240 | زبان حقیقی | True Language |
| 241 | زبان جهانی | Universal Language |
| 242 | زیرنویسی | Subtitling |
| 243 | سازگاری بافتی | Contextual Consistency |
| 244 | سربن ترجمه | (Architranseme (ATR |
| 245 | سفارش | Commission |
| 246 | سلسله مراتب تناظرها | Hierarchy of Correspondences |
| 247 | سنت ها | Conventions |
| 248 | سنت های تنظیم کننده ترجمه ای | Regulative Translational Conventions |
| 249 | سنت های سازنده ترجمه ای | Constitutive Translational Conventions |
| 250 | شعر به نثر | Poetry into Prose |
| 251 | صحت | Accuracy |
| 252 | صورت تقلیدی | Mimetic Form |
| 253 | صورت قیاسی | Analogical From |
| 254 | صورت مشتق-از-محتوا | Content-Derivative Form |
| 255 | صورت اندام وار | Organic Form |
| 256 | صورت نامالوف | Extraneous Form |
| 257 | صورت های مشتق-از-صورت | Form-Derivative Forms |
| 258 | طبیعی بودن | Naturalness |
| 259 | طیف خودگردانی / طیف خودمختاری | Autonomy Spectrum |
| 260 | عدم تعین | Indeterminacy |
| 261 | عرضه اطلاعات | Information Offer or Offer of Information |
| 262 | علم ترجمه | Science of Translation |
| 263 | عمل ترجمه ای | Translatorial Action or Translational Action |
| 264 | همکاری میان فرهنگی | Intercultural Cooperation |
| 265 | عناصر بومی | Realia |
| 266 | غریب گرایی | Exoticism |
| 267 | فراشعر | Metapoem |
| 268 | فرامتن | Metatext |
| 269 | فکر گویی | Think-Aloud Protocols or Thinking-Aloud Protocols (TAPs |
| 270 | کارگزار | Agent |
| 271 | کنش | Performance |
| 272 | کهن گرایی | Archaism or Archaicism |
| 273 | گرتبه برداری | Calque |
| 274 | ترجمه قرضی | Loan Translation |
| 275 | گیرنده غیر مخاطب | Excluded Receiver |
| 276 | گیرنده مشارکتی | Participative Receiver |
| 277 | گیرنده مشاهده گر | Observational Receiver |
| 278 | لفظ گرایی | Literalism |
| 279 | لفظ گردانی | Metaphrase |
| 280 | ترجمه لفظی | Verbal Translation |
| 281 | لوگیم | Logeme |
| 282 | متن ترجمه شده | Translat |
| 283 | متن دوگانه | Bi-text |
| 284 | متن مبدا | Source Text |
| 285 | متن زبان مبذا | Source-language Text (ST |
| 286 | متن مقصد | Target Text |
| 287 | متن زبان مقصد | Target-language Text (TT |
| 288 | متون اطلاعاتی | Informative Texts |
| 289 | متون بیانی -متون توصیفی | Expressive Texts |
| 290 | متون ترغیبی | Operative Texts |
| 291 | متون چند رسانه ای | Multi-media Texts |
| 292 | مجموعه اصطلاحات | Terminology |
| 293 | مدل عملیاتی | Operational Model |
| 294 | مدل قومی-زبانی ترجمه | Ethnolinguistic Model of Translation |
| 295 | مدل های تلاش | Effort Models |
| 296 | مدولاسیون | Modulation |
| 297 | مطالعات انتقال-مدار ترجمه | Transfer-oriented Translation Studies |
| 298 | مطالعات تجویزی ترجمه | Prescriptive Translation Studies |
| 299 | مطالعات ترجمه | Translation Studies |
| 300 | مطالعات توصیفی ترجمه | Descriptive Translation Studies (DTS |
| 301 | مطالعات فراورده-مدار ترجمه | Product-oriented Translation Studies |
| 302 | مطالعات توصیفی فراورده-مدار ترجمه | Product-oriented Descriptive Translation Studies |
| 303 | مطالعات کاربردی ترجمه | Applied Translation Studies |
| 304 | مطالعات مبدا-مدار ترجمه | Source Text-oriented Translation Studies |
| 305 | مطالعات محض ترجمه | Pure Translation Studies |
| 306 | مطالعات مقصد-مدار ترجمه | Target Text-oriented Translation Studies |
| 307 | مطالعات نظری ترجمه | Theoretical Translation Studies |
| 308 | مطالعات نقش-مدار ترجمه | Function-Oriented Translation Studies |
| 309 | مطالعات توصیفی نقش-مدار ترجمه | Function-oriented Descriptive Translation Studies |
| 310 | معادل صوری | Formal Equivalent |
| 311 | معادل نقشی | Functional Equivalent |
| 312 | معادل های اجباری | Obligatory Equivalents |
| 313 | معادل های اختیاری | Optional Equivalents |
| 314 | مقاومت | Resistancy or Resistance |
| 315 | مکتب دستکاری | Manipulation school |
| 316 | گروه ممالک سفلی | Low Countries Group |
| 317 | مکتب لایپزیک | Leipzig School |
| 318 | مکتب نیترا | Nitra School |
| 319 | منشور دابروونیک | Dubrovnik Charter |
| 320 | میان زبان | Tertium Comparationis (Latin) or Interlingua |
| 321 | معنای مورد نظر | Intended Meaning |
| 322 | زبان میانجی | Mediating Language |
| 323 | نسخه | Version |
| 324 | نظام | System |
| 325 | نظریه اسکوپوس | Skopos Theory |
| 326 | نظریه ترجمه | Translation Theory |
| 327 | نظریه تفسیری ترجمه | Interpretive Theory of Translation |
| 328 | نظریه تعبیری ترجمه | Interpretative Theory of Translation |
| 329 | نظریه مفهوم | Theory of Sense |
| 330 | نظریه نظام چندگانه | Polysystem Theory |
| 331 | نظریه های جامع ترجمه | General Theories of Translation |
| 332 | نظریه های محدود-به-زمان ترجمه | Time-restricted Theories of Translation |
| 333 | نظریه های محدود-به-مرتبه ترجمه | Rank-restricted Theories of Translation |
| 334 | نظریه های محدود-به-مشکل خاص ترجمه | Problem-restricted Theories of Translation |
| 335 | نظریه های محدود-به-ناحیه ترجمه | Area-restricted Theories of Translation |
| 336 | نظریه های محدود-به-نوع ترجمه | Medium-restricted Theories of Translation |
| 337 | نظریه های محدود-به-نوع متن ترجمه | Text-type Restricted Theories of Translation |
| 338 | نظریه های محدود-به-نوع گفتمان ترجمه | Discourse-type Restricted Theories of Translation |
| 339 | نظریه های محدود ترجمه | Partial Theories of Translation |
| 340 | نقشه نگاری | Mapping |
| 341 | نقل / انتقال | Transference |
| 342 | واحد ترجمه | Unit of Translation or Translation Unit |
| 343 | وامگیری | Borrowing |
| 344 | وامگیری فرهنگی | Cultural Borrowing |
| 345 | وفاداری / امانت داری | Faithfulness or Fidelity |
| 346 | همانندی | Identity |
| 347 | هم ریشه های کاذب | False Friends or Faux Amis |
| 348 | هنجار آغازین | Initial Norm |
| 349 | هنجارها | Norms |
| 350 | هنجارهای انتظار | Expectancy Norms |
| 351 | هنجارهای چارچوبی | Matricial Norms |
| 352 | هنجارهای حرفه ای | Professional Norms |
| 353 | هنجارهای عملیاتی | Operational Norms |
| 354 | هنجارهای متنی | Textual Norms |
| 355 | هنجارهای متنی - زبانی | Textual-linguistic Norms |
| 356 | هنجارهای مقدماتی | Preliminary Norms |
| 357 | یکنواختگی لفظی | Verbal Consistency |
| 358 | همگامی | Concordance |
| 359 | همگامی لفظی | Verbal Concordance |
| 360 | مطالعات فرایند-مدار ترجمه | Process-oriented Translation Studies |
| 361 | مطالعات توصیفی فرایند-مدار ترجمه | Process-oriented Descriptive Translation Studies |
ترجمه پژوهان
اشخاصی که در حیطه علم و صنعت ترجمه به عنوان مترجم، استاد دانشگاه، مدیر دارالترجمه را هر شخص دیگری مشغول به فعالیت هستند بایستی از آخرین اصطلاحات ترجمه و ترجمه پژوهان آگاهی داشته باشند. در این صورت قادر خواهند بود آخرین بروزرسانی های رشته خود را دانسته و خود را با آنها تطبیق دهند.
مرکز کارآموزی ترجمه
این مرکز با اتکاء به آخرین دستاوردهای علمی مطالعات ترجمه و رشته مترجمی، تامین کننده نیاز افراد نوآوز در رشته مترجمی و مترجمان تازه کار می باشد. با تمرینات و برنامه های این مرکز می توانید بر امر ترجمه تسلط یافته و با کسب مهارت های لازم وارد بازار کار خود شوید.
